Willem de Mérode, schrijver & dichter

Willem de Mérode (1887-1939) was de dichtersnaam van Willem Eduard Keuning, naar de balletdanseres Cléo de Mérode. De literaire handboeken noemen hem de belangrijkste Nederlandse protestants-christelijke dichter uit de tijd tussen de beide wereldoorlogen. Hij schreef meer dan 2.300 gedichten. Minder dan de helft daarvan werd tijdens zijn leven gebundeld in 24 bundels.

Willem de Mérode in ParijsDe Mérode’s dichterschap bewoog zich tussen hemelse en aardse liefde. Hij was de dichter van het christelijk geloof, van de omgang met God. De dichter doorleefde de tragedie van een onmogelijke liefde; hij schreef in de spanning van jongensliefde en een mystieke beleving van christelijk geloof.

Er verschenen bundels tijdens zijn leven vanaf Gestalten en stemmingen in 1915 tot en met  ‘Dorp op zomeravond’, dat in mei 2014 verscheen; precies 75 jaar na zijn dood. Daarnaast verschenen er in totaal ruim 400 gedichten van De Mérode in verschillende tijdschriften.

Waardering

De Mérode had vele literaire contacten, maar hij bewoog zich niet actief binnen de literaire kringen. Desondanks wordt hij wel de leider van de Jong-Protestantse dichters genoemd (waar onder andere K. Heeroma, Jan H. de Groot en W.A.P. Smit toe behoorden). Hij gaf echter niet bewust leiding. Zijn werk grote indruk. De waardering vanuit de algemene literatuur kwam pas op gang na 1930, toen critici als Vestdijk, Ter Braak en Hoornink met bewondering over hem gingen schrijven. Lovende kritieken:

Simon Vestdijk over De Mérode:

“Prachtig van beelding, taalkunst en sfeer. De Mérode is behalve als maker van goede gedichten ook als figuur boeiend! Omdat hij zijn zekerheden aan het dynamisme des levens heeft prijsgegeven en het dogma, zonder het te kennen, aan een psychologisch relativisme. Typerend voor de latere De Mérode is dat de inspiratie niet meer van boven komt doch van beneden: uit de eigen diepte.”

Menno ter Braak:

Prachtige voorbeelden van geraffineerd dichterschap.

Waardering nu

En ook tegenwoordig kan de poëzie van De Mérode rekenen op waardering uit literaire hoek. Gerrit Komrij publiceerde in 2004 in zijn ‘dikke Komrij’ negen gedichten van De Mérode. Willem Jan Otten zei in 2009 dat Willem de Mérode een imposant en zinderend oeuvre schreef:

Je kunt je na de kennismaking niet meer goed indenken dat je zonder bent geweest.

Sindsdien zijn de bloemlezing ‘De gedroomde zoon’ en de biografie ‘Bitterzoete overvloed’ gepubliceerd.

Neem ook eens een kijkje op www.merodeinvenetie.nl, dit is de basis van mijn boek. Ik koppel plekken, personen en kunstwerken in Venetië aan gedichten van Willem de Mérode.

Handtekening Willem de Mérode

Uithuizermeeden met Meistertoren (Mariakerk)